อุทยานแห่งชาติถ้ำหลวง – ขุนน้ำนางนอน

กรมป่าไม้ได้มีคำสั่งประกาศจัดตั้งพื้นที่เขตป่าสงวนแห่งชาติปาคอยนางนอนให้เป็นวนอุทยานถ้ำหลวง ขุนน้ำนางนอน เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2529 พิกัดที่ตั้ง 47Q 00590356E, 2253925N ซึ่งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติป่าดอยนางนอน ท้องที่ตำบลโป่งงาม ตำบลเวียงพางคำ และตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย มีเนื้อที่ประมาณ 5,965 ไร่ พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นภูเขาหินปูนผสมหินอ่อนขนาดใหญ่ทอดยาวหลายลูกในแนวทิศเหนือ-ใต้ ติดต่อกันสลับซับซ้อน มีความสูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 779 เมตร โดยลาดชันมาทางทิศตะวันออก มีลักษณะคล้ายผู้หญิงนอนจึงมีชื่อเรียกโดยทั่วไปว่า “ดอยนางนอน” หรือดอยเฒ่า มีจุดท่องเที่ยวที่สำคัญซึ่งเป็นจุดเด่นของสถานที่แห่งนี้ ประกอบด้วยหลวง ซึ่งมีเนื้อที่ประมาณ 12 ไร่ ตั้งอยู่ท้องที่บ้านน้ำจำ ตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย และบริเวณที่เป็นขุนน้ำ โดยมีชื่อเรียกว่า ขุนน้ำนางนอนเป็นบึงน้ำจืดขนาดเล็กที่มีน้ำไหลออกจากถ้ำทรายทองตลอดทั้งปี มีเนื้อที่ประมาณ 8 ไร่ ตั้งอยู่ที่

บ้านจ้อง ตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ซึ่งเป็นแหล่งต้นน้ำของลำห้วยน้ำค้างและ ลำห้วยน้ำจ้อง นอกจากนี้บนหน้าผาเหนือบึงน้ำยังเป็นที่ตั้งของถ้ำทรายทองซึ่งเป็นถ้ำลอด ภายในถ้ำยังไม่ได้มีการสำรวจจึงมีความเป็นธรรมชาติสูงจากเหตุการณ์กรณีเด็กนักเรียนชาย 12 คน จากโรงเรียนแม่สายประสิทธิ์ศาสตร์ โรงเรียนบ้านสันทราย โรงเรียนอนุบาลแม่สาย โรงเรียนบนป่ายาง และโรงเรียนดรุณราษฎร์วิทยา และโค้ช

ผู้ฝึกสอน 1 คน จากทีมฟุตบอลหมูป่าอะคาเคมี อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ติดอยู่ภายในถ้ำหลวง ณ วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน ตำบลโป้งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ตั้งแต่วันที่ 23 มิถุนายน 2561 จนสามารถช่วยเหลือผู้ประสบภัยทั้ง 13 ชีวิตออกมาได้อย่างปลอดภัยในวันที่ 10 กรกฎาคม 2561 นั้น เหตุการณ์ดังกล่าวก่อให้เกิดการบูรณาการช่วยเหลือจากทุกภาคส่วนทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติไม่ต่ำกว่า 7,000 คน และยังได้รับการช่วยเหลืออุปกรณ์ ทั้งของหน่วยงานรัฐ และเอกชน นำมาใช้ในภารกิจครั้งนี้ เหตุการณ์ดังกล่าวส่งผลทำให้วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอนมีชื่อเสียงจนเป็นแหล่งท่องเที่ยวระดับต้นๆ ของโลก จึงทำให้ประชากรนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างประเทศมาเที่ยวชมเพิ่มขึ้นจากเดิมจากสถิตินักท่องเที่ยวในวนอุทยานถ้ำหลวงขุนน้ำนางนอน ตามบันทึกประจำวันเฉลี่ยมากถึง 500 คน/วัน และในวันหยุดนักขัตฤกษ์ มีนักท่องเที่ยวจำนวนมากประมาณ 3,000-9,000 คน/วัน กรมอุทยานฯ จึงเสนอให้ประกาศเป็นอุทยานแห่งชาติ

สถานที่ท่องเที่ยวบริเวณอุทยานแห่งชาติ

1. ถ้ำหลวงเป็นถ้ำที่เกิดจากการกัดเซาะของน้ำใต้ตินเป็นเวลานานมีความยาวโดยประมาณ 10.3 กิโลเมตร ปากถ้ำเป็นโถงขนาดใหญ่กว้างขวางมากลักษณะภายในถ้ำเป็นทางน้ำขนาดกว้างและแคบสลับกันไป มีหินงอก หินย้อย เกล็ดหินสะท้อนแสง มีความงดงามตามธรรมชาติ

2 .ถ้ำพระ เป็นถ้ำขนาดเล็ก ชาวบ้านได้สร้างพระพุทธรูปขนาดใหญ่ไว้ภายในถ้ำ มีหินงอก หินย้อย ที่งดงามแปลกตา อากาศบริเวณปากถ้ำเย็นสบายตลอดทั้งปี

3. ถ้ำพญานาค เป็นถ้ำขนาดเล็ก มีหินงอกหินย้อยและมีรูปร่างตามจินตนาการเป็นรูปพญานาค และกล่าวกันว่าครั้งหนึ่งเคยเป็นที่ปฏิบัติธรรมของพระอริยบุคคล

4. ถ้ำเลียงผา เกิดจากการยุบตัวของแผ่นดิน จึงทำให้เกิดลักษณะที่เป็นหลุมขนาดใหญ่มีหุบเหวล้อมรอบ กว้างประมาณ 60-80 เมตรสูงมากกว่า 30 เมตร ภายในถ้ำยังพบฟอสซิลหอยฝาเดียวและหอยสองฝาโบราณอายุหลายร้อยล้านปี ในอดีตเลียงผาที่อาศัยอยู่บนภูเขาแห่งนี้จะลงมากินน้ำที่เกิดจากพายุฝนและไหลลงมาขังอยู่ในถ้ำแห่งนี้ จึงเป็นที่มาของชื่อ “ถ้ำเลียงผา”

5. ขุนน้ำนางนอน เป็นบึงน้ำจืดขนาดเล็กที่มีน้ำไหลตลอดทั้งปี ตั้งอยู่ที่บ้านจ้อง ตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ห่างจากถ้ำหลวง 2 กิโลเมตร เป็นสถานที่ท่องเที่ยวทางธรรมชาติที่สำคัญของอำเภอแม่สาย เนื่องจากมีธรรมชาติที่สวยงามร่มรื่น การเดินทางสะดวก บนหน้าผาเหนือบึงน้ำยังเป็นที่ตั้งของถ้ำทรายทอง ซึ่งเป็นถ้ำลอด

ดาวน์โหลด ไฟล์ PDF โครงการประชุมเชิงวิชาการ
เรื่อง ธรณีวิทยาของอุทยานธรณี ถ้ำหลวง – ขุนน้ำนางนอน จังหวัดเชียงราย